Հայերենի ածանցները բաժանվում են երկու մասի` նախածանցներ և վերջածանցներ: Նախածանցներ են կոչվում այն մասնիկները, որոնք ավելանում են բառի սկզբին, իսկ վերջածանցները ավելանում են բառի վերջին: Ածանցները ունեն բառակազմական արժեք, որոնք բառին նոր իմաստ են հաղորդում:
Օրինակ` տուն բառը պարզ բառ է, եթե նրան ավելացնում ենք -ային մասնիկը կամ ածանցը, բառի իմաստը ամբողջովին փոխվում է:
Հայերենի առավել գործածական նախածանցներն են`
հար — հարակից, հարատեւ
համ — համատեղ, համերաշխ
ան — անբախտ, անեզր
ապ — ապուշ, ապերջանիկ
դժ — դժբախտ, դժգույն
տ — տգետ, տձեւ
չ — չտես, չկամ
անդր — անդրկովկաս, անդրադարձնել
նախ — նախագահ, նախադիր
պար — պարբերություն, պարագիծ
թեր — թերակշիռ, թերություն
գեր — գերակշիռ, գերազանց
դեր — դերակատար, դերասան
մակ — մականուն, մակընթացություն
ենթ — ենթադրություն, ենթակա
փոխ — փոխաբերություն, փոխազդեցություն
Վերջածանցներ`
ձգան, հնձան — ան
անձնական, պարբերական — ական
սրթանոթային, աշխարհային — ային
առաջադրանք, աշխատանք — անք
խորանարդ — արդ
կավե, երկաթե — ե
բանջարեղեն, մրգեղեն — եղեն
գազանանոց, խորդանոց — անոց
— ատ
հասույթ, եզրույթ — ույթ
հուզւոմ, բախում — ում
պատմվածք — վածք
— ացք
-որդ
-ու
մարդուկ — ուկ
գեղեցկուհի, ուսուցչուհի — ուհի
բժշկություն, հիվանդություն — ություն
— ուն
-ածո
մարդիկ — իկ
չարիք, բարիք — իք
-յալ
-յակ
-ոն
-արան
-արք
-ացի
-ացու
-մունք
-ոց
-ալի
-անի
-ավետ
-ելի
-եղ
-կոտ
Տնային աշխատանք
Բառաշարքում ընդգծել –ակ վերջածանց ունեցող 6 բառ:
Ազդակ, հնգյակ, հետնաբակ, կայծակ, աչքածակ, աղավնյակ, գլխահակ, օրինակ, երկտակ, միակ, սայլակ:
-ական վերջածանցով
հնգական, ինքնափական, գաղթական, կարճամական, գոյական, մետաղափական, ողբերգական, գնահատական, ողբակական, փախստական:
—անք վերջածանցով
անարգանք, ձիթհանք, կախարդանք, երգիծանք, հրամանք, տեղեկանք, անկյանք, օրհնանք, վարուցանք, տվայտանք, մեծաջանք:
-ատ վերջածանցով
բացատ, անապատ, կիսատ, պողպատ, գունատ, պոչատ, գթառատ, քննադատ, կրճատ, անաշխատ, քնատ:
-եղ վերջածանցով
գնդասեղ, հյութեղ, ուժեղ, աչագեղ, ահեղ, տգեղ, մարմնեղ, թիթեղ, հանճարեղ, անմեղ, շքեղ:
-կոտ ածանցով
երազկոտ, կրակոտ, վախկոտ, մտածկոտ, ծակծկոտ, ալարկոտ, տատասկոտ, ամաչկոտ, աղմկոտ, մտածկոտ:
Արփինե Խաչատրյանի բլոգ 